verword
06-02-2008, 00:51 AM
Bu bölümde databank dosyası ile ilgili genel servis ve bakım işlemleri yapılır. Şimdi sırasıyla bu bölümleri inceleyelim.
7.1.PARAMETRELER
Bu bölüm iki sayfadan oluşur. Birinci sayfada şirket bilgileri yer alır. Buraya yazılan bilgiler bazı raporlarda kullanıldığı için doğru olarak girilmelidir. İkinci sayfada bulunan parametreler aşağıdaki şekilde doldurulmalıdır.
Raporda Tarih/Saat: Bu seçenek boşluk tuşu ile işaretlenirse yazıcı dökümlerinin en üstünde günün tarih ve saati çıkar, yoksa çıkmaz.
Parada Boşluk: Bu saha da aynı şekilde işaretlenirse, para formundaki tiplerde(TİP:3, tutar; TİP:12, fiyat; TİP:14, döviz) rakam grupları arasında okumayı kolaylaştırmak amacıyla boşluklar konur. Aksi taktirde gruplar arasında boşluk bulunmaz.
Tutarda Kuruş Hane No: Tutar tipi sahalarda(TİP:3) noktadan sonra kaç hane küsurat olacağını belirler.
Fiyatta Kuruş Hane No: Fiyat tipi sahalarda(TİP:12) noktadan sonra kaç hane küsurat olacağını belirler.
Dövizde Kuruş Hane No: Döviz tipi sahalarda(TİP:14) noktadan sonra kaç hane küsurat olacağını belirler.
7.2.DOSYA İNDEKSLERİ
Bu bölümde kayıtlara hızlı ulaşımda kullanılan indeks dosyalarının yaratılması ve mevcut olan indeks dosyalarında değişiklik yapılması veya kullanılmayan indeks dosyalarının silinmesi işlemleri yapılır. Bu bölüme girdiğinizde karşınıza Mevcut İndeksler ekranı gelir(Şekil 20). Bu ekranda karşınıza �.ndx� uzantılı mevcut indekslerin bulunduğu bir liste gelecektir. Her data dosyası için 10 değişik indeks dosyası kullanılabilir. Eğer indeksli çalışılacaksa TAMAM, indekssiz çalışılacaksa VAZGEÇ, mevcut indekslerde değişiklik yapılmak istenirse DEĞİŞİKLİK, yeni bir indeks yaratılmak istenirse YENİ İNDEKS, indeks silinmek istendiğinde İNDEKSİ SİL, yeniden indeksleme yapılmak istendiğinde İNDEKSLE tuşu kullanılır.
Herhangi bir indeks yaratmak için Yeni İndeks tuşuna basılır, karşınıza İndeks Yaratma İşlemi ekranı gelir.
İndeks adı olarak herhangi bir dosya adı verilir. Dosya uzantısı program tarafından �.ndx� olarak verildiği için ayrıca uzantı yazmaya gerek yoktur. Birden fazla databank dosyasıyla çalışma durumunda indekslerin karışmaması için indeks adlarının databank dosyasıyla uyumlu olmasına dikkat edilmelidir. Örneğin; databank dosya adının �deneme.edb� olması durumunda indeks adları �deneme1.ndx�, �deneme2.ndx� olabilir. İndeks ismi verildikten sonra TAB tuşuna basılarak dosya alanları kısmına geçilir. Burada üzerinde çalışılan databank dosyasına ait olan saha kodlarının tamamı alt alta görünür. İndekse esas teşkil edecek olan sahanın üzerine ok tuşlarıyla veya mouse yardımıyla gidilir, ekranın ortasında bulunan iki tuştan yukarıda olana (�>� tuşunun bulunduğu buton) basılarak kod sağ tarafa aktarılır. Her bir indeks dosyası için istenirse ikincil veya üçüncül sahalar da belirtilebilir. Bunlar esas indeksin eşit olduğu durumlarda sıralamanın önceliğini belirtirler. Ekranın sağ alt köşesinde bulunan küçük kutu işaretlenirse indeksli çalışma esnasında aynı indeksin dosyada birden fazla bulunmasına imkan verilir, aksi taktirde aynı indeks birden fazla kullanılamaz, kayıt öncesinde program kullanıcıyı uyarır. Daha sonra TAMAM tuşuna basılarak bir önceki ekrana geri dönülür.
İndeks yaratma işlemi dosya boşken veya dosyada kayıtlar varken yapılabilir. Dosyada kayıtlar varken yapılması durumunda indeksin güncelleşmesi için bu ekranda bulunan İndeksle tuşu yardımıyla indeks dosyası yeni baştan oluşturulmalıdır.
Mevcut indekslerden herhangi bir tanesinin yapısı Değişiklik tuşu yardımıyla değiştirilebilir, ayrıca herhangi bir indeks dosyası İndeksi Sil tuşuyla tamamen silinebilir.
Bu şekilde indeksler tanımlandıktan sonra kullanılmak istenen indeksin üzerine gidilerek Tamam, indekssiz işlem yapılmak istenirse Vazgeç tuşuna basılarak bir sonraki ekrana geçilir. Eğer herhangi bir indeks seçilirse kayıtlar tüm raporlarda ve bilgi girişi ekranlarında bu indekse göre küçükten büyüğe doğru sıralanmış olarak gelir. İndekssiz çalışma durumunda ise kayıtlar �
kayıt no� sırasında gelir. İster indekssiz çalışılsın, ister indekslerden herhangi bir tanesi seçilmiş olsun kayıt veya iptal işlemleri sırasında tüm indeksler işleme girerler, dolayısıyla yeniden indeksleme yapmaya gerek kalmaz, bu işlem sadece arada indeks tanımlandığı zaman yapılmalıdır.
7.3.ŞİFRE DEĞİŞTİRME
Her databank dosyası için ayrı bir şifre verilebilir. Yeni dosya yaratıldığında şifre �eta� dır. Kullanıcı bu şifreyi değiştirmek isterse bu bölüme girerek yeni şifresini yazar ve enter tuşuna basar, program bir hataya yol açmamak için şifrenin tekrar yazılmasını ister. Şifre tekrar yazılarak enter tuşuna basıldığında şifre değiştirme işlemi tamamlanmış olur. Yeni şifre mutlaka bir yere not edilmeli veya unutulmayacak bir ibare şifre olarak seçilmelidir. Aksi taktirde databank dosyasına hiçbir şekilde ulaşılamaz.
7.4.YAZICI TANIMLAMA
Yazıcı tanımlarının yapıldığı bu kısımda, kontrol kod dosya adları ve yazıcı cihaz adlarının saklandığı YAZICI.ETA dosyası tanımlanır.
Default satırında yapılan tanımlamaya F4-YAZDIRMA tuşuyla, diğer satırlara yapılan tanımlamalara da Shift-Ctrl-F4(Genişletilmiş Yazdırma Tuşu) ile ulaşılır.
İSİM hanesine döküm sırasında kullanılacak olan yazıcıyı belirten yazıcı ismi yazılır. Bu isim �dar yazı�, �geniş yazı� gibi seçilen yazıcıyı anımsatan herhangi bir ibare olabilir.
CİHAZ hanesine kullanılacak yazıcı cihazını belirten ibare yazılır. Buraya yazılacak cihaz isimleri ve anlamları aşağıda verilmiştir.
PRN : 1.paralel porta bağlı yazıcı
LPT1 : 1.paralel porta bağlı yazıcı
LPT2 : 2.paralel porta bağlı yazıcı
COM1 : 1.seri porta bağlı yazıcı
COM2 : 2.seri porta bağlı yazıcı
DOSYA: Diskte bulunan herhangi bir dosya(Döküme başlamadan
önce program kullanıcıya dosya ismi sorar.)
TANIM DOSYASI hanesine Kontrol Kod Dosyası bölümünde tanımlanan dosyalardan herhangi bir tanesinin adı yazılır. Program bu dosya içindeki tanımlara bağlı olarak yazıcıya kontrol kodları gönderecektir.
SIRA NO hanesinde bir sayfada yazılacak satır sayısı belirtilir. Program döküm alırken burada belirtilen satır sayısı kadar ilerledikten sonra sayfa başı yapar. Normalde bu saha �60� olmalıdır.
7.5.YAZICI KONTROL KODLARI TANIMLAMA
Bu bölüme ilk girildiğinde karşınıza sonu �.esc� ile biten dosyaların adlarının listelendiği bir ekran gelir.
Burada üzerinde çalışılmak istenen ve daha önceden kayıtlı bulunan dosyalardan bir tanesi seçilerek veya yeni bir dosya ismi belirtilerek bir başka ekrana geçilir.
Bu ekranda 8 sıra halinde kontrol kodlarının girileceği kutular vardır. Bu kutulara yazıcının çalışma şeklini kontrol eden kontrol kodları ondalık rakamlar halinde ve aralarında birer boşluklarla beraber yazılırlar. Örneğin; yazıcıyı dar yazı modunda çalıştırmak için kutunun içine �27 15� yazılır. Her kutuya yazılan kodlar dökümün bir başka kısmını etkiler. Bunlar aşağıda açıklanmıştır.
GENEL BAŞLANGIÇ : Dökümün en başında,
GENEL BİTİŞ : Dökümün en sonunda,
RAPOR ADI : Rapor adı yazılırken,
ŞİRKET-SAYFA NO : Şirketin adı ve sayfa nosu yazılırken,
SAHA BAŞLIKLARI : Döküm sütün başlıkları yazılırken,
RAPOR : Dökümün kendisi yazılırken,
RAPOR DİPNOTU : Dipnot yazılırken,
bu kodlar kullanılır.
Bu şekilde tanımlamalar yapıldıktan sonra KAYIT tuşuyla bilgiler dosyaya kaydedilir. Bu dosya adı yukarıda açıklandığı gibi YAZICI TANIMLAMA kısmında herhangi bir yazıcı satırının TANIM DOSYASI hanesine yazılır, böylelikle eğer döküm sırasında bu yazıcı seçilirse devreye girer.
7.6.RAPOR DİZAYN DOSYALARI TANIMLAMA
Bu bölümde kart listesi raporu sırasında gereken kullanıcı tanımlı dizayn dosyalarının adları girilir. Dizayn dosyaları herhangi bir editör yardımıyla hazırlanabilir, metin dosyası şeklinde olup içinde dosyadan bilgi almaya yarayan özel karakter grupları bulunur. Bu konuda detaylı bilgi aşağıda ayrıca açıklanacaktır.
Bu ekranda 10 ayrı dizayn dosyasının ismi belirtilebilir. Dosya uzantıları herhangi bir karışıklığa meydan vermemek için �.dfb� olmalıdır. Kullanıcı isterse başka uzantılar da verebilir. Dosya adı uzantısı ile beraber tam olarak kutuların içine yazılmalıdır.
7.7.DOSYA YAPISINI DEĞİŞTİRME
Yeni databank dosyası yaratırken dosyada hangi sahaların bulunacağı ve bu sahaların özelliklerinin nasıl belirleneceği yukarıda anlatılmıştı. Daha önce yaratılmış bulunan bir databank dosyası sahaları üzerinde herhangi bir değişiklik yapılmak istendiği zaman bu bölüme girilir. Karşınıza üzerinde çalıştığınız databank dosyasının yapısı gelir, istenilen değişiklikler yapıldıktan sonra TAMAM butonu ile son durum dosyaya kaydedilir. Bu durumda daha önce yaratılmış indeksler varsa bunların tamamı silindiğinden tüm indeks tanımlamaları ve bunların yeniden indekslenme işlemleri tekrarlanmalıdır.
7.1.PARAMETRELER
Bu bölüm iki sayfadan oluşur. Birinci sayfada şirket bilgileri yer alır. Buraya yazılan bilgiler bazı raporlarda kullanıldığı için doğru olarak girilmelidir. İkinci sayfada bulunan parametreler aşağıdaki şekilde doldurulmalıdır.
Raporda Tarih/Saat: Bu seçenek boşluk tuşu ile işaretlenirse yazıcı dökümlerinin en üstünde günün tarih ve saati çıkar, yoksa çıkmaz.
Parada Boşluk: Bu saha da aynı şekilde işaretlenirse, para formundaki tiplerde(TİP:3, tutar; TİP:12, fiyat; TİP:14, döviz) rakam grupları arasında okumayı kolaylaştırmak amacıyla boşluklar konur. Aksi taktirde gruplar arasında boşluk bulunmaz.
Tutarda Kuruş Hane No: Tutar tipi sahalarda(TİP:3) noktadan sonra kaç hane küsurat olacağını belirler.
Fiyatta Kuruş Hane No: Fiyat tipi sahalarda(TİP:12) noktadan sonra kaç hane küsurat olacağını belirler.
Dövizde Kuruş Hane No: Döviz tipi sahalarda(TİP:14) noktadan sonra kaç hane küsurat olacağını belirler.
7.2.DOSYA İNDEKSLERİ
Bu bölümde kayıtlara hızlı ulaşımda kullanılan indeks dosyalarının yaratılması ve mevcut olan indeks dosyalarında değişiklik yapılması veya kullanılmayan indeks dosyalarının silinmesi işlemleri yapılır. Bu bölüme girdiğinizde karşınıza Mevcut İndeksler ekranı gelir(Şekil 20). Bu ekranda karşınıza �.ndx� uzantılı mevcut indekslerin bulunduğu bir liste gelecektir. Her data dosyası için 10 değişik indeks dosyası kullanılabilir. Eğer indeksli çalışılacaksa TAMAM, indekssiz çalışılacaksa VAZGEÇ, mevcut indekslerde değişiklik yapılmak istenirse DEĞİŞİKLİK, yeni bir indeks yaratılmak istenirse YENİ İNDEKS, indeks silinmek istendiğinde İNDEKSİ SİL, yeniden indeksleme yapılmak istendiğinde İNDEKSLE tuşu kullanılır.
Herhangi bir indeks yaratmak için Yeni İndeks tuşuna basılır, karşınıza İndeks Yaratma İşlemi ekranı gelir.
İndeks adı olarak herhangi bir dosya adı verilir. Dosya uzantısı program tarafından �.ndx� olarak verildiği için ayrıca uzantı yazmaya gerek yoktur. Birden fazla databank dosyasıyla çalışma durumunda indekslerin karışmaması için indeks adlarının databank dosyasıyla uyumlu olmasına dikkat edilmelidir. Örneğin; databank dosya adının �deneme.edb� olması durumunda indeks adları �deneme1.ndx�, �deneme2.ndx� olabilir. İndeks ismi verildikten sonra TAB tuşuna basılarak dosya alanları kısmına geçilir. Burada üzerinde çalışılan databank dosyasına ait olan saha kodlarının tamamı alt alta görünür. İndekse esas teşkil edecek olan sahanın üzerine ok tuşlarıyla veya mouse yardımıyla gidilir, ekranın ortasında bulunan iki tuştan yukarıda olana (�>� tuşunun bulunduğu buton) basılarak kod sağ tarafa aktarılır. Her bir indeks dosyası için istenirse ikincil veya üçüncül sahalar da belirtilebilir. Bunlar esas indeksin eşit olduğu durumlarda sıralamanın önceliğini belirtirler. Ekranın sağ alt köşesinde bulunan küçük kutu işaretlenirse indeksli çalışma esnasında aynı indeksin dosyada birden fazla bulunmasına imkan verilir, aksi taktirde aynı indeks birden fazla kullanılamaz, kayıt öncesinde program kullanıcıyı uyarır. Daha sonra TAMAM tuşuna basılarak bir önceki ekrana geri dönülür.
İndeks yaratma işlemi dosya boşken veya dosyada kayıtlar varken yapılabilir. Dosyada kayıtlar varken yapılması durumunda indeksin güncelleşmesi için bu ekranda bulunan İndeksle tuşu yardımıyla indeks dosyası yeni baştan oluşturulmalıdır.
Mevcut indekslerden herhangi bir tanesinin yapısı Değişiklik tuşu yardımıyla değiştirilebilir, ayrıca herhangi bir indeks dosyası İndeksi Sil tuşuyla tamamen silinebilir.
Bu şekilde indeksler tanımlandıktan sonra kullanılmak istenen indeksin üzerine gidilerek Tamam, indekssiz işlem yapılmak istenirse Vazgeç tuşuna basılarak bir sonraki ekrana geçilir. Eğer herhangi bir indeks seçilirse kayıtlar tüm raporlarda ve bilgi girişi ekranlarında bu indekse göre küçükten büyüğe doğru sıralanmış olarak gelir. İndekssiz çalışma durumunda ise kayıtlar �
kayıt no� sırasında gelir. İster indekssiz çalışılsın, ister indekslerden herhangi bir tanesi seçilmiş olsun kayıt veya iptal işlemleri sırasında tüm indeksler işleme girerler, dolayısıyla yeniden indeksleme yapmaya gerek kalmaz, bu işlem sadece arada indeks tanımlandığı zaman yapılmalıdır.
7.3.ŞİFRE DEĞİŞTİRME
Her databank dosyası için ayrı bir şifre verilebilir. Yeni dosya yaratıldığında şifre �eta� dır. Kullanıcı bu şifreyi değiştirmek isterse bu bölüme girerek yeni şifresini yazar ve enter tuşuna basar, program bir hataya yol açmamak için şifrenin tekrar yazılmasını ister. Şifre tekrar yazılarak enter tuşuna basıldığında şifre değiştirme işlemi tamamlanmış olur. Yeni şifre mutlaka bir yere not edilmeli veya unutulmayacak bir ibare şifre olarak seçilmelidir. Aksi taktirde databank dosyasına hiçbir şekilde ulaşılamaz.
7.4.YAZICI TANIMLAMA
Yazıcı tanımlarının yapıldığı bu kısımda, kontrol kod dosya adları ve yazıcı cihaz adlarının saklandığı YAZICI.ETA dosyası tanımlanır.
Default satırında yapılan tanımlamaya F4-YAZDIRMA tuşuyla, diğer satırlara yapılan tanımlamalara da Shift-Ctrl-F4(Genişletilmiş Yazdırma Tuşu) ile ulaşılır.
İSİM hanesine döküm sırasında kullanılacak olan yazıcıyı belirten yazıcı ismi yazılır. Bu isim �dar yazı�, �geniş yazı� gibi seçilen yazıcıyı anımsatan herhangi bir ibare olabilir.
CİHAZ hanesine kullanılacak yazıcı cihazını belirten ibare yazılır. Buraya yazılacak cihaz isimleri ve anlamları aşağıda verilmiştir.
PRN : 1.paralel porta bağlı yazıcı
LPT1 : 1.paralel porta bağlı yazıcı
LPT2 : 2.paralel porta bağlı yazıcı
COM1 : 1.seri porta bağlı yazıcı
COM2 : 2.seri porta bağlı yazıcı
DOSYA: Diskte bulunan herhangi bir dosya(Döküme başlamadan
önce program kullanıcıya dosya ismi sorar.)
TANIM DOSYASI hanesine Kontrol Kod Dosyası bölümünde tanımlanan dosyalardan herhangi bir tanesinin adı yazılır. Program bu dosya içindeki tanımlara bağlı olarak yazıcıya kontrol kodları gönderecektir.
SIRA NO hanesinde bir sayfada yazılacak satır sayısı belirtilir. Program döküm alırken burada belirtilen satır sayısı kadar ilerledikten sonra sayfa başı yapar. Normalde bu saha �60� olmalıdır.
7.5.YAZICI KONTROL KODLARI TANIMLAMA
Bu bölüme ilk girildiğinde karşınıza sonu �.esc� ile biten dosyaların adlarının listelendiği bir ekran gelir.
Burada üzerinde çalışılmak istenen ve daha önceden kayıtlı bulunan dosyalardan bir tanesi seçilerek veya yeni bir dosya ismi belirtilerek bir başka ekrana geçilir.
Bu ekranda 8 sıra halinde kontrol kodlarının girileceği kutular vardır. Bu kutulara yazıcının çalışma şeklini kontrol eden kontrol kodları ondalık rakamlar halinde ve aralarında birer boşluklarla beraber yazılırlar. Örneğin; yazıcıyı dar yazı modunda çalıştırmak için kutunun içine �27 15� yazılır. Her kutuya yazılan kodlar dökümün bir başka kısmını etkiler. Bunlar aşağıda açıklanmıştır.
GENEL BAŞLANGIÇ : Dökümün en başında,
GENEL BİTİŞ : Dökümün en sonunda,
RAPOR ADI : Rapor adı yazılırken,
ŞİRKET-SAYFA NO : Şirketin adı ve sayfa nosu yazılırken,
SAHA BAŞLIKLARI : Döküm sütün başlıkları yazılırken,
RAPOR : Dökümün kendisi yazılırken,
RAPOR DİPNOTU : Dipnot yazılırken,
bu kodlar kullanılır.
Bu şekilde tanımlamalar yapıldıktan sonra KAYIT tuşuyla bilgiler dosyaya kaydedilir. Bu dosya adı yukarıda açıklandığı gibi YAZICI TANIMLAMA kısmında herhangi bir yazıcı satırının TANIM DOSYASI hanesine yazılır, böylelikle eğer döküm sırasında bu yazıcı seçilirse devreye girer.
7.6.RAPOR DİZAYN DOSYALARI TANIMLAMA
Bu bölümde kart listesi raporu sırasında gereken kullanıcı tanımlı dizayn dosyalarının adları girilir. Dizayn dosyaları herhangi bir editör yardımıyla hazırlanabilir, metin dosyası şeklinde olup içinde dosyadan bilgi almaya yarayan özel karakter grupları bulunur. Bu konuda detaylı bilgi aşağıda ayrıca açıklanacaktır.
Bu ekranda 10 ayrı dizayn dosyasının ismi belirtilebilir. Dosya uzantıları herhangi bir karışıklığa meydan vermemek için �.dfb� olmalıdır. Kullanıcı isterse başka uzantılar da verebilir. Dosya adı uzantısı ile beraber tam olarak kutuların içine yazılmalıdır.
7.7.DOSYA YAPISINI DEĞİŞTİRME
Yeni databank dosyası yaratırken dosyada hangi sahaların bulunacağı ve bu sahaların özelliklerinin nasıl belirleneceği yukarıda anlatılmıştı. Daha önce yaratılmış bulunan bir databank dosyası sahaları üzerinde herhangi bir değişiklik yapılmak istendiği zaman bu bölüme girilir. Karşınıza üzerinde çalıştığınız databank dosyasının yapısı gelir, istenilen değişiklikler yapıldıktan sonra TAMAM butonu ile son durum dosyaya kaydedilir. Bu durumda daha önce yaratılmış indeksler varsa bunların tamamı silindiğinden tüm indeks tanımlamaları ve bunların yeniden indekslenme işlemleri tekrarlanmalıdır.