PDA

Orijinalini görmek için tıklayınız : 2.ÖZEL RAPOR TANIMI


bond
02-04-2008, 14:17 PM
Bu bölüm kendi içinde YENİ TANIM ve ESKİ TANIM alt seçeneklerine ayrılır. Eğer yeni bir tanım dosyası hazırlanacaksa YENİ TANIM, var olan bir tanım dosyası üzerinde değişiklik yapılacaksa ESKİ TANIM seçeneği kullanılacaktır.
2.1.YENİ TANIM
Bu bölümde istenilen verilerin doğrultusunda rapor tanımlamaları yapılır. Yeni bir rapor tanımlanırken ekranda görülen sahalar dikkatlice doldurulmalıdır. Tanım ekranının ilk sayfası şu sahalardan oluşur.

Rapor Dosya İsmi
Yeni tanımlanacak raporun dosya ismi bu sahaya yazılır. Bu sahada harf, sayı veya ikisinin karışımı karakterleri kullanabilirsiniz(Ör:Bakiye1, Rapor,15r4, 76 vb).

Veri Dosya İsmi
Bu sahaya rapor tanımlarının yapılacağı data dosyasının ismi yazılır. Data dosyasını seçmek için ALT+F5(VERİ DOSYALARI) tuşunu kullanabileceğiniz gibi isterseniz veri dosya adını kendiniz de girebilirsiniz.

Rapor Başlığı 1/2/3
Bu sahada tanımlanan konu başlıkları raporun üst kısmına yazılacak ana başlıklardır. Bu sahada sabit bir başlık tanıtacağınız gibi(Ör:MÜŞTERİ ADRES/TELEFON LİSTESİ) bir editör yardımıyla hazırladığınız bir metni de bu saha yardımı ile raporun başına yazdırabilirsiniz. Bu metni yazdırmak için dosyanın başına ve sonuna "[ ]" işaretleri konulmalıdır(Ör:[ETA.NOT], [MEKTUP.DOC] vb).

Başlık Sol Marjı
Bu saha rapor başlığının soldan itibaren kaç boşluk bırakılarak yazılmaya başlanacağını belirler. Bu sahaya verdiğiniz rakam sadece sabit yazdığınız başlıklar için geçerlidir, yani başka bir editör yardımıyla hazırladığınız bir metin için bu saha geçerliliğini yitirir.

Sayfa Boyu
Bu sahaya yazılan rakam raporun kayıt sayısını belirler. Buraya yazılan rakam kadar kayıt ekrana veya yazıcıya dökülür ve program sayfa başı yapar. Örneğin; bir bordro raporu alıyorsanız buraya yazdığınız sayı kadar kişi listelenir ve kalan kişiler diğer sayfaya aktarılır.

Yazıcı Kontrol Kodu
Burada kullanılacak kodlar iki değişik şekilde olabilir, "15" küçük "18" büyük modda yazdırmanızı sağlar(Bu saha sadece yazıcı için geçerlidir).

Sadece Toplam
Bu saha işaretlendiğinde arka sayfada tanımlanan sahaların sadece toplamları basılır. Bu tanımlama yapıldığında rapor dökümü satır satır tüm bilgileri sıralamaz, sadece tek satır halinde ve toplam olarak karşınıza çıkar.

Rakam Yazılım Şekli
Bu sahada raporlarda kullanılacak rakamların yazılış stilleri tanımlanır.
"boş" Seçeneği rakamları bitişik halde yazar.
(Örneğin 1234000)
"1" Seçeneği rakamlar arasına boşluk verir.
(Örneğin 1 234 000)

"2" Seçeneği ise rakamlar arasına virgül koyar.
(Örneğin 1,234,000)

Saha Başlıkları
Bu saha işaretlenirse arka sayfada yazılacak olan saha başlıkları görüntülenir.

Rapor Sol Marjı
Başlık sol marjı sahası gibi çalışır. Rapor dökümü yapılırken bu sahada belirtilen rakam kadar soldan boşluk bırakılır. Bu sahada tanımlanan rakamla, başlık sol marjında belirtilen rakam birbirini etkilemez. Bu saha sadece raporun soldan ne kadar boşluk bırakılarak yazıcıdan alınacağının belirlenmesini sağlar.

Rapor Dip Notu
Bu sahalar rapor başlığı ile aynı mantıkta çalışır. Rapor başlığı her sayfa başına konur, rapor dip notu ise bütün rapor dökümü bittikten sonra en son satıra konur. Bu sahaya da sabit bir cümle verilebileceği gibi "[ ]" işaretleri kullanılarak bir editör yardımıyla yazılmış bir metni ekleyebilirsiniz(Örneğin, [eta.not] ).

Dip Not Sol Marjı
Bu sahada belirtilen rakam, dip notun soldan kaç hane boşluk bırakılarak listede yazılacağını sağlar.

Sıralama Sahası
Bu saha, listelenecek olan raporun hangi seçeneğe göre sıralanacağını belirler. Sıralamanın neye göre yapılacağını belirlerken ALT+F4(SAHA KODLARI) seçeneği ile değişken tanımlanabilir.

Eğer seçtiğiniz saha rakamsal ise saha kodlarından seçilen değişken küçükten büyüğe, alfabetik ise 'A'dan 'Z' ye göre sıralanır. A’dan Z'ye sıralama yapılırken makinenizde Türkçe harfleri kullanabiliyorsanız bu harfler alacağınız listenin en sonunda yer alacaktır. Bunun sebebi de makinenin orjinalinde Türkçe harflerin bulunmamasıdır. Sıralama sahasına bir değişken verildiğinde rapor dökümü sırasında ilk önce sıralama işlemi yapılacağından program bir süre bekletecektir. Bu saha muhasebe fişi, fiş kalemleri, fatura hareket, irsaliye hareket ve sipariş hareket dosyalarında işleme girmez.

Özel tanımların 2.sayfasına geçtiğinizde saha numarası, saha kodu, saha başlığı, toplam ve saha formatı başlıklarından oluşan bir ekranla karşılaşırsınız. Saha numarası 2.000'e kadar sürer ve satır numaralarını gösterir.

Saha Kodu
Saha kodu, rapor tanımı yaparken kullanacağınız değişkenlerin(STOKKODU, STOKCİNSİ vb.), kendi raporlarınız için özel olarak tanımladığınız sahaların($TOPLAM, $ARADEG) ve IF, ENDIF, ELSE, GOTO gibi programda kullanılan komutların yazıldığı sahadır. Bu sahada kullanacağınız programlarla ilgili değişkenleri ALT+F4(SAHA KODLARI) tuşu ile ekrana çıkan pencereden seçebilirsiniz.

Saha Başlığı
Saha başlığı, rapor tanımında kullandığınız değişkenlerin başlıklarını belirlemenize yarar. Bu sahaya yazılan başlıklar raporun en başında ilgili kolonda yer alacaktır. Aynı zamanda bu sahaya dört işlem(+,-,/,*) ve diğer komutların kontrol satırları yazılabilir. Bu saha başlıklarının raporda çıkması için ön sayfada yer alan SAHA BAŞLIKLARI seçeneğinin işaretli olması gereklidir.

Toplam
Bu sahaya “E” dediğinizde raporun en altına ilgili sahanın genel toplamını basar. Eğer bu sahaya rakamsal olmayan bir değişken yazılırsa sonuç sıfır olarak alınır.

Saha Formatı
Saha formatı hanesi ise kullandığınız sahaların boylarını belirler. Eğer kullanılan saha rakamsal bir ifade ise saha formatı hanesinde toplam boy ve virgülden sonraki hane sayısını belirtebilirsiniz(Ör:4.2,1234.10). Eğer string bir saha kullanılıyorsa o zaman da başlangıç hanesini belirtebilirsiniz(Ör:"ETA BİLGİSAYAR",9.5,"İLGİSAYAR"). Kullandığınız değişken ALT+F4 tuşu ile seçtiğiniz programın sabit değişkeni ise bu sahayı boş bırakıp default değerlerin alınmasını da sağlayabilirsiniz.
2.1.1.PROGRAMDA KULLANILABİLECEK KOMUTLAR
Yeni rapor tanımlamaları yaparken raporlarınızda kullanılabileceğiniz önemli komutlar aşağıda örneklerle açıklanmıştır.

IF(eğer)
Herhangi bir mantıksal veya rakamsal ifadeyi test etmeye ve belirli koşullar altına sokmaya yarar.

Örneğin; "Eğer bakiye 0'dan küçük ise" tanımlaması IF BAKIYE > 0 şeklinde yazılır.

IF komutunun kendisi SAHA KODU hanesine yazılır, kontrol edilecek diğer ifadeler ise SAHA BAŞLIĞI hanesine yazılır. TOPLAM ve SAHA FORMATI hanesi boş bırakılır.

IF komutu aynı zamanda ”ve,veya” seçeneklerini de kontrol etmenizi sağlar, "ve" için && veya AND komutları "veya" için ise || veya OR komutlarını IF ile beraber kullanabilirsiniz.

Örnek:
IF $BAKB>$BAKA
IF BAKIYE > 0 OR BAKIYE = 0
IF BAKIYE > 0 AND TOPLAM > 0

ELSE(değilse)
Bu komut IF komutu ile birlikte çalışarak test ettiğiniz ifadenin gerçekleşmediği durumda ikinci bir seçeneği kontrol etmenizi sağlar.

Örnek:
IF BAKIYE > 200

$TBAK= BAKIYE-TOPLAM
ELSE
$TBAK= TOPLAM-BAKIYE
ENDIF

Else komutu SAHA KODU hanesine yazılır. Seçenek ifadeleri ise SAHA BAŞLIĞI hanelerine yazılır. Bu komut yazılırken IF komutunda olduğu gibi TOPLAM ve SAHA FORMATI haneleri boş bırakılır.

ENDIF(if'in sonu)
Bu komut IF komutu ile yapılan işlemin sona erdiğini gösterir, IF komutu olmadan tek başına yazıldığında bir anlam ifade etmez. IF ve ELSE komutlarında olduğu gibi SAHA KODU hanesinde kullanılır, diğer sahalar boş bırakılır.

IF $BAKB>$BAKA (borç bakiyesi alacak bakiyesinden büyükse)
M BORÇ (ekrana borç yaz)
ELSE (değilse)
M ALACAK (ekrana alacak yaz)
ENDIF (işlemin sonu)

SKIP(kayıt atla)
Eğer herhangi bir kontrol sonucu bir kaydın hiçbir şekilde raporunuza çıkmasını istemiyorsanız bu komutu kullanabilirsiniz. IF komutu ile bağlantılı çalışmalıdır, eğer tek başına kullanılırsa bütün kayıtları atlar ve raporunuz boş çıkar. SAHA KODU hanesinde kullanılır, diğer sahalar boş bırakılır.

GOTO(git)
Bu komut herhangi bir durumda veya koşulsuz olarak programın belirli bir bölümünün atlanılmasını sağlar(Ör:IF BAKIYE > 0 GOTO BAŞLIK). Eğer GOTO komutunu kullanıyorsanız belirttiğiniz başlık isminin programın aşağı kısmında olması gerekir. Kullandığınız başlığın program tarafından algılanabilmesi için önüne ":" işaretini koymanız gerekir(Ör:BAŞLIK:). SAHA KODU hanesinde kullanılır, diğer haneler boş bırakılır.
2.1.2.HARİCİ DEĞİŞKEN TANIMLAMA VE DÖRT İŞLEM
Rapor tanımlarken bazı durumlarda programın sabit değişkenleri dışında harici değişkenler kullanılabilir. Bu gibi durumlarda kendi değişkeninizi tanımlayabilirsiniz(Ör:$TOPLAM). Kullanacağınız değişkenlerin büyük veya küçük harflerle yazılması önemlidir. Programın sizin değişkeninizi algılaması için her durumda "$" işaretini önüne koymanız gerekir. Eğer değişkeninizi tanıtıyorsanız o zaman hemen arkasına "=" işaretini koymanız gerekir(Ör:$TOPLAM=0). Eğer bastırıyorsanız bu sefer "=" işaretine gerek kalmaz. Bu değişkenleri bastırırken SAHA BAŞLIĞI, TOPLAM ve SAHA FORMATI hanesini kullanabilirsiniz, yalnız SAHA FORMATI hanesinin kullanılması zorunludur, aksi halde rapor dökümünde kullandığınız değişkeni basmaz.

Matematiksel işlemler ise programın sabit değişkenleri, kendi tanıttığınız değişkenler ve sabit rakamlar üzerinde kullanılır.

(Ör:$SONUC=TUTAR+$TOPLAM/2). Kendi tanıttığınız değişkenler SAHA KODU, matematiksel işlemler ise SAHA BAŞLIĞI hanesinde kullanılır.

Değişken tanıtırken veya matematiksel işlemler yaparken TOPLAM ve SAHA FORMATI haneleri kullanılmaz.

Yazıcı İle İlgili Notlar
Yazıcıdan döküm alırken listenin belirli bir kısmını küçük, diğer kısmını büyük almak isterseniz o zaman "E" ifadesini kullanabilirsiniz. Bu ifade programın SAHA KODU hanesine konur, SAHA BAŞLIĞI hanesine de istenilen boyun kodu yazılır(Büyük :18 Küçük :15).

TOPLAM hanesi boş bırakılır, SAHA FORMATI hanesine de "2" rakamı konur.
Ör: SAHA KODU SAHA BAŞLIĞI TOPLAM SAHA FORMATI
E 18 2
2.2.ESKİ TANIM
Bu bölüm yardımıyla daha önceden hazırlamış olduğunuz tanımlar üzerinde herhangi bir tadilat veya iptal işlemlerinizi yapabilirsiniz. Bu bölüme girildiğinde karşınıza üzerinde çalışılacak dosya adının girileceği bir ekran gelir.

Çalışmak istediğiniz dosya adını yazarak veya DOSYA LİSTESİ tuşu yardımıyla seçim yaparak eski tanım dosyasına ulaşmış olursunuz. Bu dosya üzerinde herhangi bir değişiklik yapıldıktan sonra F2 tuşuyla değişiklikler kaydedilmelidir.